25N: Mulleres que miraron ao ceo e chegaron ás estrelas.

Na nosa aula descubriremos a historia de Sally Ride, unha muller que rompeu barreiras e abriu camiños no espazo.

O vindeiro 25 de novembro, Día Internacional da Eliminación da Violencia contra as Mulleres, o noso centro educativo volverá unirse para conmemorar unha data fundamental na educación en valores, no respecto e na igualdade.

Este curso, aproveitando o noso Proxecto Documental Integrado Couceiro Star: unha escola entre estrelas, desenvolveremos unha proposta moi especial baixo o título: MULLERES QUE MIRARON AO CEO. Unha actividade coa que queremos recuperar e dar visibilidade ás historias de mulleres que contribuíron ao desenvolvemento da astronomía, da ciencia e da exploración espacial, superando obstáculos e demostrando que o talento, a curiosidade e a capacidade de descubrir non teñen xénero.

Por que conmemoramos o 25N na escola?

O 25 de novembro é unha data para lembrar a importancia de construír unha sociedade libre de violencia contra as mulleres. Desde a escola consideramos fundamental educar desde as primeiras idades na igualdade de oportunidades, no respecto mutuo, na empatía e na convivencia pacífica. Pero educar en igualdade tamén significa romper estereotipos, ofrecer referentes femininos e demostrar que ningunha profesión, descubrimento ou soño debe estar condicionado polo feito de ser nena ou neno. Por iso, nesta ocasión queremos achegarnos a mulleres que, ao longo da historia, tiveron que superar prexuízos e dificultades para desenvolver as súas capacidades e facer realidade os seus soños.

Na nosa aula de 4º de Educación Primaria centrarémonos na figura de Sally Ride, unha científica e astronauta estadounidense que conseguiu facer historia. En 1983 converteuse na primeira muller estadounidense en viaxar ao espazo, a bordo do transbordador espacial Challenger. Ademais de astronauta, foi física e dedicou parte da súa vida a promover o interese pola ciencia entre os nenos e nenas. A súa traxectoria contribuíu a romper estereotipos e a demostrar que as mulleres tamén podían ocupar un lugar protagonista na exploración espacial. A través da súa biografía, investigaremos quen foi, cales foron os seus principais logros e por que se converteu nun referente para tantas persoas.Pero, sobre todo, reflexionaremos sobre unha cuestión fundamental:

Por que durante tanto tempo as mulleres tiveron menos oportunidades para desenvolver determinadas profesións? Coñecer a historia de Sally Ride axudaranos a comprender que a igualdade de oportunidades é imprescindible para que todas as persoas poidan desenvolver o seu talento.Esta actividade non quedará unicamente na nosa aula. Todo o centro educativo participará na elaboración dun gran mural colectivo dedicado ás mulleres pioneiras da astronomía, da ciencia e da exploración espacial. Cada grupo investigará a figura dunha muller destacada e preparará unha achega para formar parte desta creación común. Deste xeito, entre todos e todas construiremos un universo cheo de historias inspiradoras, descubrimentos e logros que merecen ser coñecidos. O noso mural será moito máis ca un traballo artístico: converterase nunha oportunidade para aprender de maneira cooperativa, compartir coñecementos e recoñecer o papel fundamental das mulleres na historia da ciencia. Cada muller será unha estrela e, xuntas, formarán unha constelación de referentes para toda a escola. 

Con esta proposta traballaremos diferentes aprendizaxes que van máis alá do coñecemento dunha biografía.

Aprenderemos a buscar e seleccionar información, identificar os feitos máis importantes, comunicar os nosos descubrimentos e colaborar nun proxecto común.

Ao mesmo tempo, reflexionaremos sobre a igualdade, os dereitos das persoas e a importancia de recoñecer as achegas de mulleres que non sempre recibiron a visibilidade que merecían.

Porque coñecer referentes femininos tamén contribúe a ampliar as expectativas e as posibilidades de futuro de todo o alumnado.

Queremos que esta conmemoración nos axude a transmitir unha mensaxe moi importante:

As nenas e os nenos deben ter as mesmas oportunidades para aprender, investigar, crear e alcanzar as súas metas.

O 25N lémbranos que construír unha sociedade libre de violencia require educar cada día no respecto, na igualdade e no rexeitamento de calquera forma de discriminación. E nós queremos contribuír a ese cambio desde a nosa aula, coa forza da educación e co exemplo de mulleres que se atreveron a mirar máis alá.

Este novembro, Sally Ride acompañaranos nunha nova misión espacial, na que descubriremos que as estrelas están ao alcance de todas as persoas que teñen a oportunidade de perseguir os seus soños.

TEMA 2 CIENCIAS NATURAIS

Continuamos avanzando na área de Ciencias da Natureza e, nesta ocasión, queremos compartir coas familias e co alumnado unha serie de resumos visuais do tema 2, elaborados para facilitar a comprensión, o repaso e o estudo dos contidos traballados na aula.

Neste tema estamos a descubrir como funciona o noso corpo, centrándonos en dúas das funcións vitais dos seres humanos: a función de relación e a función de reprodución.

Que estamos aprendendo?

Ao longo desta unidade coñecemos aspectos fundamentais do funcionamento do corpo humano:

• A función de relación: como percibimos o que sucede ao noso arredor, interpretamos a información e respondemos aos estímulos.
• Os órganos dos sentidos: a vista, o oído, o olfacto, o gusto e o tacto, que nos permiten recibir información do noso contorno.
• A coordinación e a resposta: a importancia do sistema nervioso e do aparello locomotor na función de relación.
• A función de reprodución: as características básicas da reprodución humana e os cambios que experimentamos ao longo da vida.

Son aprendizaxes que nos axudan a coñecer mellor o noso corpo, comprender como funciona e valorar a importancia de coidalo.

Para facilitar o estudo, compartimos diferentes esquemas e resumos ilustrados nos que se recollen as ideas fundamentais do tema dunha maneira clara, organizada e visual.

Estes materiais permitirán ao alumnado:

• Identificar os conceptos máis importantes.
• Relacionar as imaxes cos contidos estudados.
• Organizar mellor a información.
• Repasar o aprendido na aula.
• Preparar a avaliación con maior autonomía e seguridade.

É importante lembrar que estes resumos son un material de apoio ao estudo, que complementa as explicacións, as actividades e o traballo realizado na clase.

Queremos aproveitar esta publicación para lembrar a importancia de adquirir hábitos de estudo diarios desde a Educación Primaria.

Non se trata de estudar durante horas nin de memorizar todos os contidos o día anterior á proba.

Dedicar entre 10 e 15 minutos diarios a repasar o aprendido pode resultar moito máis eficaz que concentrar todo o estudo nun único día.

Ademais, estudar de maneira regular axúdanos a comprender mellor os conceptos, lembrar a información durante máis tempo, detectar dúbidas e afrontar as avaliacións con maior tranquilidade.

Unha boa estratexia consiste en ler un pequeno apartado do resumo, observar as imaxes e intentar explicar coas nosas propias palabras o que acabamos de aprender.

Se somos capaces de explicalo sen mirar, significa que estamos avanzando na súa comprensión.

Familias, a vosa colaboración é importante.

Desde a aula animámosvos a acompañar os vosos fillos e fillas na adquisición destes hábitos, axudándoos a establecer pequenas rutinas de estudo e favorecendo a súa autonomía.

Ás veces, algo tan sinxelo como preguntarlles: Que aprendiches hoxe?, Para que serve este órgano? ou Podes explicarmo coas túas palabras? pode converterse nunha excelente oportunidade para reforzar a aprendizaxe.

O obxectivo non é que memoricen respostas sen comprendelas, senón que aprendan a estudar, a organizarse e a confiar nas súas propias capacidades.

Agardamos que estes materiais vos resulten útiles e que axuden a facer do estudo unha tarefa máis sinxela, organizada e motivadora.

TEMA 2 CIENCIAS SOCIAIS

Seguimos descubrindo o mundo que nos rodea. Nesta ocasión, na área de Ciencias Sociais, estamos a traballar un tema especialmente interesante e moi relacionado coa nosa vida cotiá: o clima e as súas características. Para axudar ao alumnado a organizar os contidos e facilitar o estudo na casa, compartimos no blog unha serie de resumos visuais do tema 2, nos que recollemos os conceptos máis importantes que estamos aprendendo na aula. 

Ao longo desta unidade estamos a realizar unha pequena viaxe polos diferentes climas do planeta, coñecendo as súas características e comprendendo por que non fai o mesmo tempo en todos os lugares.

• Os climas do mundo: descubrimos as grandes zonas climáticas da Terra e as características dos principais tipos de clima.
• Os climas de España: aprendemos a identificar os diferentes climas do noso país e a comprender as súas particularidades.
• O clima de Galicia: coñecemos as características do clima da nosa comunidade, as temperaturas, as precipitacións e a influencia do océano Atlántico.
• O cambio climático: analizamos como está cambiando o clima do planeta, cales son algunhas das súas causas e consecuencias e de que maneira nos afecta.

O CAMBIO CLIMÁTICO: UNHA REALIDADE QUE NOS AFECTA 

Un dos apartados aos que estamos dedicando especial atención é o cambio climático, unha cuestión de gran importancia para comprender os desafíos ambientais do presente e do futuro.

Estamos aprendendo que o aumento da temperatura global está relacionado, principalmente, co incremento dos gases de efecto invernadoiro producido polas actividades humanas.

Tamén reflexionamos sobre algunhas das súas consecuencias: as ondas de calor, as secas, os cambios nas precipitacións, o desxeo e a subida do nivel do mar.

E, por suposto, achegamos estas aprendizaxes á nosa realidade máis próxima: Galicia tamén está a experimentar os efectos do cambio climático.

Queremos que o alumnado comprenda que coidar o planeta é unha responsabilidade compartida e que as nosas decisións cotiás tamén poden contribuír á protección do medio ambiente.

Porque coñecer o problema é o primeiro paso para aprender a actuar.

Os materiais que compartimos están organizados en pequenos apartados, acompañados de ilustracións, esquemas e explicacións sinxelas.
O seu obxectivo é que os nenos e nenas poidan identificar as ideas fundamentais, establecer relacións entre os conceptos e repasar os contidos dunha maneira máis visual e organizada. Pero hai algo que queremos destacar: estudar non consiste simplemente en ler varias veces un resumo ou memorizar palabras. Aprendemos de verdade cando somos capaces de explicar o que sabemos, comparar información e relacionar os contidos con situacións reais.

Por exemplo, podemos preguntarnos:

• Por que chove máis en Galicia ca noutras zonas de España?
• Que diferenzas existen entre un clima polar e un clima tropical?
• Como pode afectar o cambio climático á nosa contorna?

Se conseguimos responder a estas preguntas coas nosas propias palabras, estaremos demostrando que comprendemos o aprendido.

Nesta unidade queremos insistir nunha idea fundamental: o estudo diario é a mellor maneira de consolidar as aprendizaxes. Os contidos de Ciencias Sociais inclúen conceptos novos, vocabulario específico e información que necesitamos comprender e relacionar. Por iso, deixar todo para os días anteriores á avaliación non adoita ser unha boa estratexia. É moito máis recomendable dedicar uns minutos cada día a repasar un pequeno apartado, recuperar o aprendido anteriormente e resolver as dúbidas que poidan xurdir.

Un día podemos revisar os climas do mundo; outro, os de España; despois, as características do clima galego... E así, paso a paso, iremos construíndo unha aprendizaxe máis sólida.

Non se trata de estudar máis horas, senón de aprender a organizar o tempo, adquirir constancia e desenvolver hábitos de traballo autónomo.

A vosa colaboración resulta especialmente valiosa nesta etapa educativa.

Animámosvos a acompañar os nenos e nenas na organización do estudo, a interesarvos polo que están aprendendo e a conversar sobre os contidos.

Incluso podedes aproveitar situacións cotiás, como consultar a previsión meteorolóxica, observar as paisaxes ou comentar noticias relacionadas co clima, para conectar o aprendido na escola coa realidade.

O importante é que o alumnado vaia asumindo progresivamente a responsabilidade da súa aprendizaxe, coa orientación e o acompañamento necesarios.

Agardamos que estes resumos vos axuden a repasar os contidos do tema 2 e a preparar a avaliación con maior confianza.

Lembrade que aprender é un proceso que require tempo, comprensión e práctica.

TEMA 2 GALEGO

 

PALABRAS GRAVES

ENUNCIADO E ORACIÓN

TEMA 2 CASTELÁN

 

ACTIVIDADES CAMPO LÉXICO

ACTIVIDADES CAMPO LÉXICO

PALABRAS AGUDAS

PRONOMBRE PERSONAL

PRONOMBRE PERSONAL

TEXTOS INFORMATIVOS

Que levamos ao espazo? Unha misión para aprender a decidir en equipo.

O alumnado de 4º de Educación Primaria continúa a súa aventura espacia. Dentro da área de Proxecto Competencial, e en conexión co noso Proxecto Documental Integrado (PDI) Couceiro Star: unha escola entre estrelas, desenvolvemos unha nova actividade que nos convida a reflexionar, dialogar e tomar decisións de maneira cooperativa.

Nesta ocasión, a nosa misión parte dunha pregunta aparentemente sinxela: Que necesitariamos levar se tivésemos que realizar unha viaxe ao espazo? 

Preparando a equipaxe espacial

Para resolver este reto, o alumnado, organizado en pequenos equipos, debe analizar diferentes obxectos que poderían formar parte da equipaxe dunha misión espacial: auga, alimentos, osíxeno, roupa, ferramentas, medicamentos, libros, xoguetes, dispositivos electrónicos e moitos outros.

A partir de tarxetas ilustradas, cada equipo ten que clasificar os obxectos en tres categorías:

• Imprescindible: aquilo que consideramos necesario para vivir e desenvolver a misión.

• Útil: elementos que poden facilitarnos a vida ou o traballo no espazo.

• Non necesario: obxectos dos que poderiamos prescindir durante a viaxe.

Pero a actividade vai moito máis alá dunha simple clasificación.

1. Aprendemos a pensar, dialogar e chegar a acordos

O verdadeiro desafío consiste en escoitar as opinións dos compañeiros e compañeiras, defender as propias ideas con argumentos e chegar a decisións compartidas.

• É imprescindible levar un libro?
• Podería resultar útil unha planta? 
• Que fariamos cun teléfono móbil no espazo? 

Todas estas preguntas favorecen a reflexión e permiten descubrir que unha mesma decisión pode valorarse desde diferentes perspectivas.

Nesta misión non buscamos que todos os equipos dean exactamente as mesmas respostas, senón que sexan capaces de explicar por que tomaron determinadas decisións.

Deste xeito, traballamos aprendizaxes fundamentais da área de Proxecto Competencial, como o pensamento crítico, a resolución de problemas, a comunicación oral, a cooperación, a negociación e a toma responsable de decisións.

2. Unha misión na que todas e todos temos algo que achegar

A actividade está deseñada para favorecer a participación de todo o alumnado mediante materiais visuais, tarefas manipulativas e diferentes posibilidades de intervención, respectando os distintos ritmos e necesidades de aprendizaxe.

Porque nunha misión espacial, igual que na nosa escola, cada integrante do equipo é importante e todas as achegas contan.

3. Aprender mirando cara ás estrelas

A través de propostas como esta, o noso PDI convértese nun fío condutor que permite conectar o coñecemento do universo co desenvolvemento de competencias útiles para a vida cotiá.

O espazo é o escenario da nosa aventura, pero as aprendizaxes van moito máis alá dos planetas, das estrelas ou das naves espaciais.

Aprender a escoitar, argumentar, respectar diferentes opinións e construír solucións colectivas tamén forma parte da preparación dunha boa tripulación.

En Couceiro Star seguimos avanzando na nosa misión espacial, porque para chegar lonxe non só precisamos unha nave... tamén necesitamos aprender a traballar xuntos! 

CONTO SAMAÍN

BIBLIO COUCEIRO · SAMAÍN 2026 4ºB